Abdullah Bin Zeyd
![](https://vehbitulek.com/img/makaleler/1-13.webp)
Peygamber efendimiz hicretin, onbirinci senesinde, âhireti teşrif buyurduktan sonra, Ebû Bekr-i Sıddik halife oldu. Hicretin onüçüncü senesinde, altmışüç yaşında vefât etti. Bundan sonra Ömer-ül-Fârûk halife oldu. Yirmiüçüncü senede, altmışüç yaşında şehit edildi. Bundan sonra, Osman Zinnûreyn halife oldu. Otuzbeş senesinde, sekseniki yaşında şehit edildi. Sonra Ali halife oldu. Hicretin kırkıncı senesinde altmışüç yaşında şehit edildi. Bu dört halifeye, (Hulefâ-i râşidin) denir. Zaman-ı saadette, (Şeriat) yâni (Ahkâm-ı İslâmiyye) tamam icrâ edilip, her taraf, hak, adalet ve hürriyet ile nûrlandığı gibi, bunların zamanında da öyle idi. Ahkâm-ı şer'ıyye kusursuz olarak yapılıyordu. Bu dört halife, Eshâb-ı kirâmın hepsinden üstündür. Kendi aralarındaki üstünlükleri, hilâfetleri sırasına göredir.
Ebû Bekr zamanında, Müslümanlar, Arabistân yarımadasından dışarı çıktı. Yarımadada hâsıl olan karışıklıkları düzeltti. Mürtedlerin terbiyesi ile uğraştı. Resûl-i ekrem efendimiz âhıreti teşrif buyurunca, yarımadada karışıklıklar çıktı. Ebû Bekr bunları düzeltip, vakt-i saadette olduğu gibi, birlik te'min etti. Ömer halife olunca, bir hutbe okuyup:
"Ey Resûlün Eshâbı! Arabistân, ancak sizin atlarınıza arpa yetiştirebilir. Hâlbuki Allahü teâlâ, Muhammed aleyhisselâmın ümmetine, yeryüzünün her tarafında, yer, memleket vereceğini, Habibine vadetmiştir. Hani, bu vadedilen memleketleri zapt ederek, dünyada ganimete, âhirette gazâ ve şehitlik rütbesine nâil olmak isteyen erler nerede? Din uğruna can ve baş feda ederek, vatanlarını bırakıp, Allahü teâlânın kullarını zâlimlerin pençelerinden kurtaracak gâziler nerede?" diyerek Eshâb-ı kirâmı cihâda ve gazâya teşvik buyurdu. İşte İslâm memleketlerinin, üç kıta boyunca, hızla genişlemesine, milyonlarca insanın küfürden kurtulmalarına sebep, Hazreti Ömer'in bu nutkudur. Bu nutuk üzerine, Eshâb-ı kirâm ölünceye kadar cihâd ve gazâ etmeye ahd ve ittifâk etti. Halifenin gösterdiği şekilde ordular kurulup, Ehl-i islâm, yerlerini, yurtlarını terk ile Arabistândan çıkıp, her tarafa yayıldı...