Şeytan Beyne, Öfke Ise Göze Girer
![](https://vehbitulek.com/img/makaleler/1-04.webp)
"İmâm-ı Birgivi (rahmetullahi aleyh), eserini yazmaya hamd ile başladı. Bunun sebepleri şunlardır: Birinci sebebi, Allahü teâlânın kitabına uymak içindir. Çünkü, ona hamd ile başlamak emrolunmuştur. İkincisi, Resûlullah Efendimize (sallallahü teâlâ aleyhi ve sellem) uymak içindir. Çünkü, Resûlullah Efendimiz (sallallahü teâlâ aleyhi ve sellem) hutbe ve vaazlarına hamd ile başlardı. Üçüncüsü, bu kitabı telif etme saadetine erişmekten başka, üzerinde olan nimetlerden dolayı edası vâcib olan şükürleri eda etmek içindir. Çünkü, nimet verene şükretmek vâciptir. Ahmed bin Abdullah Cerir; 'Biz, insanın zâtına verilen seksen iki bin nimet saydık' buyurmuştur. Dördüncü sebep de, İslâm âdabı ile edeplenmek içindir. Zirâ Allahü teâlâ, insanlara ve cinlere hamdetmelerini emreyledi. 'Kulilhamdülillahi' buyurdu. Beşinci sebep, bir emr-i şerife hamd ile başlanmazsa o iş eksiktir. Onun faydası az olur. Hamd dörttür:
Kuldan Allahü teâlâya hamd, halktan devletin başındaki kimseye hamd, talebelerden hocaya hamd, fakirlerden zenginlere hamd. Bunlardan biri hakiki hamdolup, diğer üçü mecazidir. Hakiki olanı, kulun Allahü teâlâya hamdetmesidir. Bütün hamdedicilerin hamdi, Allahü teâlâya mahsustur.
Hazreti Âdem, bir kimseyi gördü ve "Sen kimsin?" diye sordu. "Ben akılım" dedi. "Makamın nerededir?" dedi. "Makamım dimağdır" dedi. Sonra güzel bir kimse daha gördü. "Sen kimsin?" diye sordu. "Ben hayâyım" dedi. "Makamın nerededir?" dedi. "Makamım gözdür" diye cevap verdi.
Âdem aleyhisselam daha sonra pis suratlı bir kimseyi gördü. "Sen kimsin?" dedi. "Ben İblisin oğluyum" diye cevap verdi. "Makamın nerededir?" dedi. "Makamım dimağdır" dedi. Âdem aleyhisselam ona; "Dimağ aklın makamıdır" dedi. "Ben varınca akıl çıkar" dedi.
Hazreti Âdem sonra bir kimse daha gördü. "Sen kimsin?" dedi. "Ben hışımım" diye cevap verdi. "Makamın nerededir?" dedi. "Makamım gözdür" dedi. Âdem aleyhisselam ona; "Göz hayânın makamıdır" dedi. O da "Ben varınca o çıkar" dedi. Bir kimse gazaba gelse, şeytan beynine, hışım (öfke) gözüne girer, Allah korusun belki selâmet bulamaz.